HER ÞEY ÝNCELÝKTEN, ÝNSAN KABALIKTAN KIRILIR
Okuduðum bir haberde Yargýtay’ýn hakaret saymadýðý kelimeler sýralanýyordu. Pek de nezaket içermeyen bu kelimeler nedense dikkatimi çekti. Kelimelerden bazýlarý:
‘Hýyar, Karaktersiz, Ahlaksýz, Dingil, Allah belaný versin, Dönek, Embesil, Seni hakem yapaný…, Tedavi edilmen gerekir, Terbiyesiz, Þizofren, Dinsiz, Fýrfýr, Gevþek oðlu gevþek, Ýmansýz, Çingene, Hanzo, Zibidi, Terbiyesiz, Defol, Bunak, Gýcýk, Yalaka, Düzenbaz, …’
Ýnsanlarý incitebilecek bu kelimeleri okuduktan sonra haber içeriðinin doðruluðunu öðrenebilmek amacýyla ufak bir araþtýrma yaptým. Bu araþtýrma sonucunda hakaret sayýlmayan kelimelerin daha da fazla olduðunu gördüm.
Hakaret, Türk Ceza Kanunu'nun 125. maddesinde "bir kimsenin onur, þeref ve saygýnlýðýna zarar verebilecek bir fiil, olgu, yakýþtýrma veya söz" olarak tanýmlanmaktadýr.
Sosyal medyanýn, yoðun trafiðin, stresli iþ ortamýnýn hayatýmýza etki ettiði günümüzde yaþanýlan iletiþim problemleri bazý tartýþmalara hatta kavgalara da neden olmaktadýr. Bu sinir anlarý sýrasýnda aðýzlardan çýkan kelimeler ise olayýn yargýya taþýnmasýna sebebiyet verebilmektedir. Hakaret suçu iddiasýyla þikâyet edilen durumlarda, asliye ceza mahkemesi kelimelerin hakaret niteliði taþýyýp taþýmadýðýný, olay veya durumda failin hakaret etme kastý ile hareket edip etmediðini araþtýrarak þahýslara ilgili hükümleri uygulamaktadýr. Yaþanýlan durumlarda önemli olan fiilin þahsý toplum içinde deðersizleþtirme veya itibarýný zedeleme niteliði taþýyýp taþýmadýðýdýr. Sosyal medya kullanýmýnýn da arttýðý bu dönemde birçok kiþi bu ayrýmý bilemediðinden adliyenin yolunu tutabilmektedir.
Tabi ki sarf edilen sözlerin kime, hangi amaçla söylendiði, hangi ortamda söylendiði önem taþýmaktadýr. Suç unsuru taþýmadýðýna kanaat getirilen sözcükler ise kaba ve nezaket dýþý olarak kabul edilebilmektedir.
Alýnan bazý kararlara istinaden hakaret içermediði belirtilen sözcüklere örnek vermeye devam edelim:
‘Haysiyetsiz, Nankör, Adýn batsýn, Kukla, Adam deðilsin, Sana diploma verenin, Eþkýya, Kim oluyorsun, Tombaladan müdür, Dört gözlü, Suratsýz seni, Beceriksiz herif, Siz kimsiniz lan, Cins midir nedir, Meziyetsiz, Seni paramla satýn alýrým, Karaktersiz, Lanet, Aç gözlü, Görmemiþ, Karý gibi adamsýnýz, Allah belaný versin, Aciz zavallý insansýn, Þu haline bak, Þizofren hastasýsýn, iki ruhlusun, doktora git, Siz geniþsiniz…, Amele karýsý…, Delikanlý deðilsin, Oynaþma, …’
Hukuka göre hakaret içermediðine kanaat getirilen incitici kelimeler listesi uzayýp gitmektedir. Bu listeye ekranlardan sýkça duyduðumuz þu kelimeleri eklememizin de yanlýþ olmayacaðý kanaatine varýyorum. ‘Sürtük, Çürük, Cibilliyetsiz, Namert, Ýllet, Zillet, Çapulcu, Terörist, Geri zekalý, Sanatçý müsveddesi, haysiyetsiz, sefil,…). Zira bu sözcükler hakaret içermiþ olsalardý ekranlarda sýkça gördüðümüz siyasetçiler bu kelimeleri kullanmazlardý.
Günümüzde daha çok özlemini duyduðumuz nezaket sözcükleri, kýsa, öz ve anlamlý ifadelerdir. Bu ifadelerle karþýmýzdaki insana verdiðimiz deðeri, saygýmýzý göstererek saðlýklý bir iletiþim kurabiliriz. Özellikle de çocuklarýmýzýn hem aile içinde hem de okullarýmýzdaki eðitim sürecinde ‘nezaket dilini’ kazanmalarýna olanak saðlayarak toplumumuzda bu deðerimizi yaþatabiliriz.
Unutulmamalýdýr ki:
Her þey incelikten, insan kabalýktan kýrýlýr. (Mevlana)
